Bilişsel Bilimler Doktora

Giriş

Lisansüstü programlarımızın amacı, farklı eğitim geçmişine sahip öğrencilere, Bilişsel Bilimlerin farklı alanlarında bilgi ve araştırma tekniklerini sunmaktır. Öğrenciler, akademisyenlerimizin uzmanlıklarıyla sınırlı olmayan geniş bir yelpazede alanlarda uzmanlaşabilmektedir.

ODTÜ Enformatik Enstitüsündeki Bilişsel Bilimler Programı, bilgisayar mühendisliği, psikoloji, felsefe ve dilbilim alanlarındaki akademisyenlerin araştırma ve öğretimini bir araya getirmekte; disiplinlerarası bağlantılarını ODTÜ'nün birçok bölümüne olduğu kadar mümkün olduğunca Türkiye'deki ve yurt dışındaki diğer üniversitelere de ulaştırmayı amaçlamaktadır. Bilişin tüm yönleriyle ilgilenen araştırmacıları ve lisansüstü öğrencileri cezbeden işbirliğine açık bir atmosfer geliştirmeyi amaçlıyor.

Bilişsel Bilimlerde sunduğumuz eğitim, teori ve metodoloji yönelimlidir. Disiplinlerarasıdır ve çeşitli araştırma faaliyetlerimiz ve laboratuvarlarımızdan anlaşılacağı üzere bir dizi uygulama içerir. ODTÜ'deki Bilişsel Bilimler lisansüstü programlarında dört bilim dalı bulunmaktadır. Bilişsel Psikoloji çalışmaları, hafıza, dikkat, algılama, eylem ve akıl yürütme gibi bilişsel süreçleri insan davranışı üzerine ampirik araştırma yöntemleriyle ele alır. Dilbilim, insan dilinin doğasını ve dilin zihinsel bir yetenek olarak ortaya çıkışını inceler. Bilgisayar Bilimleri, insanlardaki benzer yetenekleri anlama ve akıllı sistemleri tasarlama amacıyla bilişsel süreçlerin hesaplama modellerini oluşturur. Felsefe, zihin, bilgi, temsil ve dilin esas doğası hakkındaki sorulara yanıt arar. Yakın geçmişte bilişsel sinirbilim araştırmaları bu geleneksel alanları tamamlayıcı hale gelmiştir.

Program Hedefleri

ODTÜ Enformatik Enstitüsü Bilişsel Bilimler Doktora Programı öğrencilere çeşitli disiplinlerden derslere kayıt olmalarına olanak tanıyarak kapsamlı bir disiplinlerarası eğitim olanağı sunmaktadır. Çeşitli uzmanlık alanında sunulan derslerden bazıları şunlardır:

  • Hesaplamalı alan: Zihnin Hesaplamalı Modelleri, Hesaplamalı Dilbilim, Bilişsel Bilim için Yapay Zeka, Nörogörüntüleme, Anatomi, İnsan Beyni Fizyolojisi ve İşlevi
  • Dilbilimsel alan: Teorik Dilbilim, Sözcüksel Anlambilim, Dil ve Biliş, Dil Edinimi, Sözdizimi, Anlambilim ve Hesaplama: Kombinatoryal Kategorik Dilbilgisi
  • Psikoloji alanı: Bilişsel Gelişim, İnsan Belleği, Biliş, Algı ve Eylem, İstatistik ve Araştırma Yöntemleri
  • Felsefe alanı: Bilim Felsefesi Çalışmaları, Anlam ve Mantık, Zihin Felsefesi, Felsefi Mantık, Epistemolojide Konular

Program, öğrencilerin ilgi duydukları disiplinlerarası alana karar vermelerini gerektirir. Doktora programını tamamlamak için, öğrenciler 8 seçmeli ders (24 kredi), zorunlu dersler, gerektiğinde bir seminer dersi ve bir Doktora Tezi hazırlamalıdır. Doktora adaylarının ders gereksinimlerini tamamladıktan sonra uzmanlık alanlarında yazılı ve sözlü sınav yapmaları gerekmektedir. Başarılı adaylar geri kalan dönemlerini araştırma alanlarına odaklı olarak geçirmekte ve tez çalışmalarını tamamlamaktadır. Doktora programı boyunca öğrenciler araştırma faaliyetlerine katılmaya, ulusal ve uluslararası konferanslarda kağıt ve poster sunmaya, yayın yapmaya ve böylece Bilişsel Bilimlerde üretken ve bağımsız araştırmacılar olmaya teşvik edilmektedir.

Program Yapısı

Dersler bilgisayar bilimleri, dilbilim, psikoloji ve felsefe olmak üzere dört ayrı uzmanlık alanına ayrılmaktadır. Her dönem, her uzmanlık alanı için önerilen dersler ders listesinde ilan edilir.

  • 3 zorunlu ders (Yüksek lisansta alınmadığı veya muafiyet olmadığı takdirde): COGS501 (3 kredi), COGS502 (3 kredi), COGS503 (1 kredi); öğrenci bu dersleri veya bunlara denk dersleri daha önce almadıysa söz konusu dersleri almaları zorunludur. Öğrencilerin önceden denk dersleri aldığı durumda, öğrenciler muaf oldukları dersler yerine başka dersler almaları gerekmemektedir.
  • 1 seminer dersi: COGS690 dersleri ve seminer sunumu (kredisiz)
  • En az 24 kredi seçmeli ders (8 ders x 3 kredi = 24 ders kredisi). Öğrenciler, aşağıda belirtilen kısıtlamalara göre seçmeli ders almalıdır:
  • En az bir felsefe dersi alınmalıdır.
  • Alınan derslerden en az dördünün, COGS ders kodu olmalıdır.
  • Bir öğrencinin Bilişsel Bilimler alanında edinilmiş derecesi yoksa, her uzmanlık alanından birer  tane olmak üzere toplam 4 COGS dersi alınmalıdır.
  • Ana ders listesinden en az beş ders seçilmelidir.
  • En fazla iki ders başka bir bölümden alınabilir. (Bu dersler herhangi bir ODTÜ  bölümünden veya başka bir üniversiteden danışmanın onayı ile alınabilir.)

  •  Doktora Yeterlilik Sınavı: Öğrenciler yazılı ve sözlü doktora yeterlilik sınavını geçmelidirler
  • Doktora adayı, ders gereksinimlerini tamamladıktan sonra, kendi (majör ve minör) uzmanlık alanlarıyla ilgili yazılı ve sözlü sınava girer. Doktora adayları, (majör ve minör) uzmanlık alanlarını belirlemeli ve Enformatik Enstitüsü Sekreterini yazılı olarak bilgilendirmelidir. Bu, öğrencinin sınavları alacağı yarıyılın ekleme-bırakma döneminde yapılmalıdır. En son verilen yeterlilik sınavları sekreterden edinilebilir.
  • Doktora yeterlilik sınavı için, her öğrenci aşağıdaki disiplinlerarası uzmanlık alanlarından birini seçmeli ve o alandaki  beş soruyu yanıtlamalıdır:
  • Dilbilim ve Bilgisayar
  • Bilgisayar ve Psikoloji
  • Psikoloji ve Dilbilim
  • Her öğrenci bir felsefe sorusu yanıtlamalıdır.
  • Doktora tezi (kredisiz)

Başvuru Gereklilikleri

ODTÜ Enformatik Enstitüsünde Bilişsel Bilimler Bölümü çeşitli eğitim geçmişine sahip öğrencileri ağırlamaktadır ve şu ana kadar Bilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği, Psikoloji, Felsefe, Yabancı Dil Eğitimi, Fizik, Makina Mühendisliği, Elektrik ve Elektronik Mühendisliği, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi gibi bölümlerden öğrencileri kabul etmiştir.

ODTÜ Enformatik Enstitüsündeki Bilişsel Bilimler Programı, bilgisayar mühendisliği, psikoloji, felsefe ve dilbilim alanlarındaki akademisyenlerin araştırma ve öğretimini bir araya getirmekte; disiplinlerarası bağlantılarını ODTÜ'nün birçok bölümüne olduğu kadar mümkün olduğunca Türkiye'deki ve yurt dışındaki diğer üniversitelere de ulaştırmayı amaçlamaktadır. Bilişin tüm yönleriyle ilgilenen araştırmacıları ve lisansüstü öğrencileri cezbeden işbirliğine açık bir atmosfer geliştirmeyi amaçlamaktadır.

  • Minimum başvuru şartları ALES (EA veya SAY) 75 (veya eş değerde, örneğin GRE Kantitatif), Lisans Genel Not Ortalaması 2.0 veya YL Genel Not Ortalaması 3.0, ODTÜ EPE 75 (veya eşdeğeri, örneğin TOEFL) şeklindedir.
  • İki referans mektubu.
  • Niyet mektubu (İngilizce olarak).
  • Ödev, proje, tez, konferans bildirisi veya tek /ortak yazılmış bir yayının en fazla 4 sayfalık özeti.

(Enformatik Enstitüsü’ne başvuru hakkında ayrıntılı bilgi için lütfen ana menüdeki "Başvuru" sayfasına bakınız.)

Kariyer Olanakları

Dil teknolojisi, bilgisayarların yenilikçi kullanımı, insan-makine arayüzleri, Bilgisayar Bilimi, Dilbilim, Psikoloji, Felsefe gibi Bilişsel Bilimler veya ilgili disiplinlere ait akademik alanlar

Dersler

Tüm öğrencilerin, tercihen ilk yarıyılda aşağıdaki zorunlu dersleri almaları beklenir:

  • COGS 501 Dilbilim ve Biçimsel Diller
  • COGS 502 Mantık ve Programlama
  • COGS 503 Bilişsel Bilime Giriş

Hesaplama alanında sunulan temel dersler şunlardır:

  • COGS 511 Hesaplamalı Zihin Modelleri
  • COGS 512 Bilişsel Algoritmalar
  • COGS 514 Biliş ve Makine Öğrenimi
  • COGS 515 Bilişsel Bilimler İçin Yapay Zeka
  • COGS 542 Gramerler, Kombinatörler ve Biliş
  • COGS 555 Bağlantıcılık ve İnsan Davranışı

Psikoloji alanında sunulan temel dersler şunlardır:

  • COGS 519 Algıda Dil ve Bilişin Odaklanımı
  • COGS 524 İşaret Dilinin Dilbilimsel ve Bilişsel Yönleri
  • COGS 533 Fonksiyonel Nöroanatomi
  • COGS 534 Bilişsel Algı ve Eylem
  • COGS 535 Bilişsel Gelişim
  • COGS 536 Bilişsel Bilim Yöntem ve İstatistikleri
  • COGS 537 Bilişsel Bilime Dinamik Yaklaşımlar
  • COGS 551 İnsan Hafızası
  • COGS 552 Düşünce ve Dil Süreçleri
  • COGS 553 Okuma Psikolojisi
  • COGS 554 İşitsel Biliş
  • COGS 556 Görsel Biliş
  • COGS 557 Yerleşik ve Dağınık Biliş
  • COGS 558 Düşünme, akıl yürütme, problem çözme
  • COGS 595 Duygusal Sinirbilim ve Bilgi İşlem
  • COGS 757 Öğrenme ve Belleğin Nörogenetiği
  • COGS 758 Zaman ve Biliş

Dilbilim alanında sunulan temel dersler şunlardır:

  • COGS 522 Sözcüksel Anlambilim
  • COGS 523 Corpora’nın Dil Araştırmaları için Kullanımı
  • COGS 525 Bilişsel Anlambilim
  • COGS 528 Söylem Mekanizmaları
  • COGS 530 Modern Gramer Teorileri
  • COGS 531 Dil ve Biliş
  • COGS 532 Teorik Dilbilim
  • COGS 541 Dil Edinimi

Felsefe alanında sunulan temel dersler şunlardır:

  • COGS 517 Bilişsel Bilimler Felsefesi
  • COGS 526 Anlam ve Mantık
  • COGS 527 Dinamik Anlambilim

Öğrenciler ayrıca, onaylanmış bölüm dışı derslerin bir listesini seçmeli olarak seçebilirler. Yukarıdaki derslerin bir kısmı çoklu alan olarak sayılır. Ayrıntılı bilgi için bölüm sayfamıza göz atınız.

Bağlantılar

Bilişsel Bilimler Konuşmalar Dizisi  yıl boyunca çeşitli üniversitelerden davet edilen konuşmacılar tarafından gerçekleştirilen seminerler / konuşmalar ile ODTÜ akademisyenleri ve doktora öğrencileri tarafından gerçekleştirilen seminerlerden oluşmaktadır:

ODTÜ Enformatik Enstitüsü Seminer Dizisi'nin bir parçası olarak, Bilişsel Bilimler fakültesi, ulusal ve uluslararası düzeyde ünlü konuşmacıları davet etmekte ve Bilişsel Bilimler ile ilgili alanlarda seminerler düzenlemektedir.

Mevcut öğrenciler için önemli bağlantılar:

Başvuru için İletişim Bilgileri

Hakan Güler | Başvuru Ofisi | Tel: 03122103743 | eposta: mhakang@metu.edu.tr